Dla lekarza
Kogo skierować:
Do biopsji cienkoigłowej kwalifikują się zmiany ogniskowe w obrębie tarczycy, piersi, głowy i szyi (w tym ślinianki), guzy tkanki podskórnej, zgrubienia w bliznach po zabiegach onkologicznych, węzły chłonne. Biopsja może w szybki i mało inwazyjny sposób wykryć u pacjenta onkologicznego: przerzut, rozsiew, wznowę.
Podczas pobierania materiału jest obecny specjalista radiologii i diagnostyki obrazowej, który w dokładny sposób lokalizuje zmianę oraz monitoruje obecność w niej igły biopsyjnej pod kontrolą USG oraz specjalista patomorfologii – który będzie stawiać rozpoznanie.
Czy można wypożyczyć preparaty celem konsultacji?
Na prośbę lekarza lub pacjenta preparaty wypożyczamy celem zasięgnięcia opinii ośrodka referencyjnego (Centrum Onkologii / Zakład Patomorfologii) lub dowolnie wybranego specjalisty.
Na ile wynik biopsji cienkoigłowej jest wiarygodny?
Gdy w wykonanej biopsji stwierdzimy obecność komórek złośliwych to wynik taki potwierdzi swoim podpisem drugi specjalista patomorfologii (konsultacja wewnętrzna).
Proszę pamiętać o tym że wynik biopsji interpretujemy w połączeniu z obrazem klinicznym pacjenta!!! Przykładowo jeśli węzeł chłonny wygląda przerzutowo, a biopsja tego nie wykaże – powtarzamy biopsję.
Czy można wykonać badania immunohistochemiczne z biopsji cienkoigłowej?
Tak, niektóre odczyny można wykonać na preparatach biopsyjnych. Np. ER – potwierdzi ze mamy do czynienia z rakiem sutka. TTF1 potwierdzi raka gruczołowego płuc. Możliwe są też barwienia w kierunku czerniaka.
Czy można wykonać badanie molekularne z biopsji cienkoigłowej?
Tak, np. można wykonać diagnostykę molekularną mutacji EGFR (rak gruczołowy płuca) z rozmazu cytologicznego pobranego tą metodą.
Teoretycznie kiedy jest możliwość najszybszego otrzymania wyniku?
Do 2 godzin po pobraniu –opcja taka u mnie jest możliwa (po wcześniejszym zgłoszeniu takiej prośby) w wyjątkowych sytuacjach i zarezerwowana tylko dla pacjenta onkologicznego.
Czy biopsja cienkoigłowa to badanie histopatologiczne?
Nie:
Biopsja cienkoigłowa = badanie cytologiczne.
Biopsja gruboigłowa = badanie histopatologiczne.
Ograniczenia metody:
rozrosty układu chłonnego – w przypadku podejrzenia chłoniaka biopsja cienkoigłowa jest nieprzydatna - najlepiej wyciąć węzeł chłonny w całości do badania histopatologicznego (wyjątkiem jest chłoniak Hodgkina z uwagi na komórki Reed-Sternberga - z biopsji cienkoigłowej można się pokusić o podejrzenie takiego rozpoznania).
rozrosty sutka typu : ADH, DCIS, LCIS , rak inwazyjny. W takich przypadkach można wykonać badanie metodą biopsji cienkoigłowej, jednak nie jest to wystarczające. DO DECYZJI O ODJĘCIU PIERSI KONIECZNA JEST BIOPSJA GRUBOIGŁOWA.
torbielowate przerzuty w obrębie głowy i szyi – wielokrotnie wykonywane badania biopsyjne mogą nie wykryć komórek nowotworowych jedynie masy białkowe z uwagi na wytworzoną przestrzeń płynową we wnętrzu zmiany.
nowotwór jądra – NIE wykonuje się biopsji z uwagi na ryzyko rozsiewu! Jądro wycina się w całości do badania histopatologicznego.
zmiany w obrębie jamy ustnej – proponuję pobranie wycinka w takich sytuacjach. Z uwagi na silne ukrwienie tej okolicy jest duże ryzyko biopsji nie diagnostycznej (skrwawienie).
nowotwory i malformacje naczyniowe – z uwagi na duże ryzyko krwawienia.